Chương trình hướng tới phát hiện, ghi nhận và kết nối những cá nhân, tổ chức, sáng kiến đang tạo ra những giá trị thiết thực cho sức khỏe cộng đồng; qua đó góp phần lan tỏa kiến thức, hành động và những mô hình tích cực trong xã hội.
Không chỉ là một danh xưng
Trong nhiều hoạt động xã hội, việc ghi nhận thường được nhìn nhận thông qua các danh hiệu hoặc hình thức tôn vinh. Tuy nhiên, Chương trình Đại sứ Sức khỏe được xây dựng theo cách tiếp cận khác: giá trị của một Đại sứ không nằm trước hết ở danh xưng, mà ở những đóng góp thực tế đối với cộng đồng.
Một bác sĩ tận tâm với người bệnh, một nhà khoa học nghiên cứu giải pháp mới, một giáo viên kiên trì giáo dục học sinh về sức khỏe, một người làm truyền thông phổ biến kiến thức chính xác, một doanh nghiệp đầu tư cho môi trường sống lành mạnh hay một tình nguyện viên nhiều năm đồng hành cùng cộng đồng đều có thể tạo ra những giá trị đáng được ghi nhận.
Bởi vậy, chương trình không lấy sự nổi tiếng, vị trí xã hội hay số lượng người theo dõi làm tiêu chí cốt lõi.
Sức khỏe cộng đồng cần sự tham gia của toàn xã hội
Sức khỏe của người dân không chỉ được quyết định bởi hoạt động khám và điều trị bệnh. Phòng bệnh, dinh dưỡng, nước sạch, môi trường, giáo dục, điều kiện lao động, vận động thể chất, sức khỏe tinh thần, tiếp cận thông tin và khả năng ứng dụng khoa học – công nghệ đều có mối liên hệ mật thiết với sức khỏe.
Do đó, chương trình hướng tới một hệ sinh thái rộng, trong đó nhiều lực lượng khác nhau có thể cùng tham gia.
Đối tượng được xem xét gồm thầy thuốc và nhân viên y tế; nhà khoa học, nhà nghiên cứu và chuyên gia; nhà giáo và người làm công tác giáo dục; người làm truyền thông và giáo dục sức khỏe; doanh nghiệp; tổ chức xã hội; các nhóm cộng đồng, tình nguyện viên; những người có sáng kiến và các cá nhân âm thầm đóng góp cho sức khỏe cộng đồng.
Cách tiếp cận này nhằm tạo ra một không gian để những đóng góp vốn có thể đang nằm ở nhiều lĩnh vực khác nhau được kết nối trong cùng một mục tiêu: vì sức khỏe của người dân.
Ghi nhận dựa trên giá trị và bằng chứng
Một trong những yêu cầu quan trọng của chương trình là bảo đảm việc ghi nhận có cơ sở và trách nhiệm.
Các cá nhân, tổ chức được xem xét dựa trên những tiêu chí liên quan đến giá trị đóng góp, tác động đối với cộng đồng, tính khoa học, tính bền vững, khả năng lan tỏa và bằng chứng có thể xác minh.
Theo định hướng này, một hoạt động dù có quy mô không lớn nhưng tạo ra tác động tích cực, có kết quả rõ ràng và khả năng nhân rộng vẫn có thể có giá trị cao.
Ngược lại, mức độ nổi tiếng hoặc khả năng tạo tương tác trên mạng xã hội không phải là yếu tố quyết định việc ghi nhận.
Chương trình cũng đặt yêu cầu về tính trung thực của hồ sơ, trách nhiệm trong sử dụng thông tin sức khỏe và việc không lợi dụng danh nghĩa Đại sứ Sức khỏe cho các hoạt động có thể gây hiểu nhầm hoặc ảnh hưởng đến quyền lợi của cộng đồng.
Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo
Trong quá trình phát triển, khoa học và công nghệ ngày càng tham gia sâu vào lĩnh vực chăm sóc sức khỏe. Từ trí tuệ nhân tạo, dữ liệu y tế, các nền tảng số, thiết bị theo dõi sức khỏe đến các giải pháp về nước sạch, môi trường và dinh dưỡng, công nghệ đang mở ra nhiều khả năng mới trong phòng bệnh và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Chương trình Đại sứ Sức khỏe khuyến khích các sáng kiến khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo có giá trị thực tiễn, đồng thời tạo cơ hội để các chuyên gia, nhà nghiên cứu, doanh nghiệp và cộng đồng kết nối với nhau.
Mục tiêu không chỉ là giới thiệu một sáng kiến, mà hướng tới khả năng đưa những giải pháp phù hợp đến gần hơn với đời sống.
Từ ghi nhận đến hành động
Theo định hướng của Viện Công nghệ và Sức khỏe, chương trình không dừng ở việc trao giấy ghi nhận hoặc xác lập danh xưng.
Các hoạt động tiếp theo hướng tới kết nối Đại sứ với các chuyên gia, tổ chức, cơ sở giáo dục, cơ sở y tế, doanh nghiệp và các nhóm cộng đồng để chia sẻ kinh nghiệm, phát triển sáng kiến và triển khai những hoạt động phù hợp.
Qua đó, những cá nhân có cùng mục tiêu có thể hỗ trợ lẫn nhau; những sáng kiến có giá trị có thêm cơ hội được giới thiệu; còn cộng đồng có thể tiếp cận nhiều hơn với các kiến thức và giải pháp có trách nhiệm.
Hướng tới một cộng đồng chủ động vì sức khỏe
Mục tiêu lâu dài của Chương trình Đại sứ Sức khỏe là góp phần hình thành một cộng đồng trong đó mỗi người đều có thể trở thành một nhân tố tích cực trong bảo vệ và nâng cao sức khỏe.
Không phải ai cũng có thể nghiên cứu một công trình khoa học. Không phải ai cũng làm việc trong bệnh viện. Nhưng mỗi người đều có thể chia sẻ một kiến thức đúng, thay đổi một thói quen chưa tốt, giúp đỡ một người khác, tham gia một hoạt động cộng đồng hoặc đóng góp một sáng kiến thiết thực.
Khi những hành động tích cực được kết nối và lan tỏa, chúng có thể tạo nên những thay đổi lớn hơn.
Với định hướng đó, Đại sứ Sức khỏe không chỉ tìm kiếm những người để vinh danh, mà hướng tới kết nối những người đang tạo ra giá trị; không chỉ ghi nhận những đóng góp đã có, mà khuyến khích những hành động tiếp theo; không chỉ kể những câu chuyện tốt đẹp, mà góp phần biến những câu chuyện đó thành động lực cho cộng đồng.
Viện Công nghệ và Sức khỏe